Nhớ những mùa hoa

Hà Nội những ngày đầu thu, thích cái nắng dù nó làm ong cái đầu, thích cái gió thổi mùa hè đi xa,... 
Và nhớ,
Nhớ cứ mỗi độ thu về không phải là cái nắng sánh vàng như mật mà những thi nhân ngợi ca. Chỉ đơn giản là nhớ cái không khí khẩn trương, nhớ sự tập trung cao độ để xử lý việc gieo hoa và ra bầu hoa thật chính xác. Có đến 2/3 vụ hoa Tết cần phải được xử lý vào thời điểm này. Cũng như cần đến những kỹ thuật quan trọng khi chăm hoa để có được mùa hoa thật rực rỡ. Thật đúng với chất lượng hoa mà mình mong muốn.

Năm nay suốt cả tháng hè nóng nực, tình hoa như lãng đi. 

Nhưng cóc phải. Vẫn đau đáu nhớ về những mùa hoa cũ, nhớ từng lần lên vườn. Rón rén ngắm nhìn và ghi lại những bông hoa đầu tiên trong mùa vừa nở. Có khi máy ảnh còn có lúc đơ vì hết quay rồi lại chụp, chứ người thì bỏ bữa trong vườn hoa chẳng ít lần.

Cũng còn nhớ khi công nhân khóc khi phải đổ hoa đi. Và mình phải cắn răng, dũ tung từng bầu đất, chất bao và hủy đi mấy ngàn chậu hoa, cả vạn bầu cây giống. Chỉ đơn giản là cây không đủ chất lượng chứ quyết không bán ra.
Hoa chuông million bells
Rồi những đêm, không thể ngủ được, choàng dậy nói chuyện với hoa qua trang blog cá nhân. Con chữ dù chẳng mĩ miều gì nhưng cứ thế tuôn ra theo mạch cảm xúc. Chỉ sau đó, đôi mắt mới chịu ngủ yên.
Mà cũng tệ, blog hoa (www.caotunglam.com) lâu lắm chẳng có nổi lấy bài nào, hay là tình hoa thảng qua thật !
Sắc tím hoa Triệu chuông
Ngẫm lại thấy mình có lẽ quá tham lam, cái gì cũng muốn làm cho được. Vừa phát triển nội dung cho mấy blog lại vừa làm công việc của một Seo & Copywriter. Sức nào kham cho nổi. Có lẽ vậy mà blog hoa như lặng yên để những blog về hồ cá Koi (thietkehocakoi.com) hay sân vườn (thietkesanvuondep.vn) lên tiếng và lên top ( top trong kết quả tìm kiếm của Google).
Một tuần nay, bạn bè, người quen liên tục hỏi khi nào có hoa cho mùa mới. Phát rầu vì câu trả lời không có.
Từ đây, sự cân bằng trong đam mê nếu có sẽ chỉ còn tương đối. Thú chơi này lắng đi nhường chỗ cho những niềm đam mê mới, những đỉnh cao mới cần phải chinh phục.
Mùa hoa Dạ yến thảo 2013
Cũng là lẽ thường nhưng sao vẫn thấy day dứt những mùa hoa.
Nếu không còn trồng hoa để bán thì chắc rằng vẫn phải dành riêng một góc vườn cho hoa. Anh em, bạn bè có qua chơi dịp cuối năm hay đầu xuân thì vẫn còn gặp ở đó - một anh chàng mê hoa.
Vậy đi.

Cao Tùng Lâm

Lung linh Cẩm cù

Ngày cuối năm gắp nốt bài viết về lan cẩm cù của ông bạn đã đăng báo từ rất lâu. Năm nay tuy làm ít hoa, người mua ít hơn dù nhu câu vẫn nhiều, nhưng tối ngày lu bù với thi công sân vườn. Bù lại cái anh hoa Cẩm cù lại khởi sắc. Bổ xung thêm bài viết này để mở đầu cho chuỗi bài viết về cây Cẩm cù cho năm sau 2015.

Cẩm cù - Tên gọi và xuất xứ


Cẩm cù (Hoya) còn gọi là Hoa Nến thuộc họ Thiên l‎ý (Asclepiadaceae) là một loài cây cảnh đẹp, được người yêu hoa biết đến từ lâu bởi những chiếc lá mập mạp, xanh bóng và những chùm hoa xinh xắn, hình bán câù, có hương thơm dìu dịu. Người chơi còn gọi loài hoa xinh đẹp này là Lan Cẩm cù dù chúng chẳng liên quan gì đến Họ Lan. Giống Cẩm cù gồm các cây dạng leo hay bò có lá xanh tốt quanh năm với hơn 200 loài phân bố từ Nam Trung Quốc đến Bắc Úc. Theo Giáo sư Phạm Hoàng Hộ tại Việt Nam đã phát hiện được 21 loài cẩm cù sống rải rác tại các khu vực rừng núi miền Bắc và vùng Tây Nguyên.

Dưới tán lá rậm rạp của rừng nhiệt đới, Cẩm Cù phụ sinh trên các thân cây gỗ to hoặc bám trên các vách đá vôi nhờ các rễ phụ ở nách lá, tạo nên những mảng màu xanh tươi mất, gây một ấn tượng vô cùng đặc sắc. Nếu bạn vào rừng khoảng thời gian hoa Cẩm cù nở rộ (từ tháng 5 đến tháng 10), bạn sẽ cảm nhận trong không gian một mùi hương thơm thoang thoảng, thuần khiết mà rất dịu dàng, đặc trưng cho loài hoa này. Đâu đó ẩn khuấn trong tán lá xanh là những chùm hoa nho nhỏ, trăng trắng như những chiếc đèn lồng được ghép bởi những vì sao nhỏ bé xinh xinh

Đặc điểm hình thái của Lan Cẩm cù

Đặc điểm chung của Cẩm cù là thân cây có mủ nhựa trắng và các lá mập mạp mọc thành từng đôi, đối xứng qua thân. Hoa Cẩm Cù mọc từng chùm, rất đa dạng về màu sắc, từ trắng muốt đến vàng nhạt như các loài tiêu biểu ở Việt Nam cho đến tím, thậm chí đỏ sẫm như nhiều loài của Philippine. Hoa Cẩm Cù có đường kính dao động từ 0,2cm đến 1,5cm, thường có mùi thơm thoang thoảng, đặc biệt một số loài như Hoya.carnosa có mùi thơm hoắc rất ấn tượng.  Đa số hoa Cẩm Cù có hình dáng ngôi sao 5 cánh, tuy nhiên sự biến tấu của cánh hoa vô cùng lớn. Có loại cánh trơn, có loại cánh lông, loại thì cánh tù tròn, lại cs loại cánh dì nhọn và cong như mỏ chim (Hoya.onichoides). Sự đang dạng về hình dáng của lá Cẩm Cù cũng khiến bạn phải ngạc nhiên. Loài Hoya.imbricata thì có lá hình phiến tròn độc đáo, nhưng đặc sắc hơn cả có lẽ là lá của Hoya.obovata, có hình trái tim. Chính sự đa dạng của lá và hoa Cẩm Cù Việt Nam là nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú và đặc sắc cho việc phát hiện, tìm kiếm và thuần hóa những loài hoa hoang dã này để làm cây cảnh. 

Nhân giống cây Cẩm cù

Việc nhân giống Cẩm Cù được thực hiện tương đối dễ dàng bằng cách giâm những đoạn thân dài 7-10cm, có 2-3 đốt lá trong đất mùn hoặc cát ẩm. Trước khi giâm phải để cành ở chỗ thoáng gió và tránh nắng trong khoảng một ngày cho khô nhựa ở vết cắt. Cành giâm cần được giữ ẩm tốt bằng cách đậy kín hoặc che nylon. Sau khoảng 2-3 tuần cành giâm ra các rễ mới, màu trắng. Tuy vậy chỉ sau khi các cành giâm nảy chồi cho lá mới có thể đánh cây con ra trồng.

Kỹ thuật chăm trồng hoa Cẩm cù

Các loại đất mùn, tơi xốp rất thích hợp cho Cẩm Cù. Điều kiện lí tưởng cho sự phát triển của loại hoa này là những khu vực ẩm không có ánh sáng trực xạ của mặt trời. Mặc dù đây là loài cây có khả năng chịu hạn tương đối tốt nhờ có các mô dự trữ nước trong lá, chế độ tưới nước đều đặn và có mức độ sẽ cho vẻ đẹp mỡ màng của những chiếc lá Cẩm Cù. Nói chung Cẩm Cù thuộc loại cây dễ trồng và không đòi hỏi một kỹ thuật chăm sóc đặc biệt. Có hai điểm cần lưu ‎y khi chăm sóc hoa Cẩm Cù. Thứ nhất là nên tránh chạm vào nụ hoa vì sẽ dẫn đến việc thui và rụng hoa. Điểm cần chú ‎ nữa là cuống chùm hoa Cẩm Cù sau khi hoa nở không rụng mà từ đây hàng năm, khi đến mùa sẽ xuất hiện chùm hoa mới. Bởi thế khi xén tỉa không nên cắt các cồi hoa này vì như vậy vô tình đã làm mất hoa ở các mùa sau.

Vì là loại cây leo nên Cẩm Cù thường được trồng các chậu treo lên dưới các giàn cây, lan can, ban công. Bằng cách uốn dây thép theo các hình dáng quả cầu, lẵng hoa…làm khung bám cho Cẩm Cù, có thể dễ dàng thu được những giò hoa độc đáo và đặc sắc. Với những chiếc lá xanh rất đẹp và những chùm hoa xinh xắn tỏa hương thơm dịu dàng. Đặc biệt là với tính thích nghi tốt và dễ chăm sóc của mình, Cẩm Cù chính là nét xanh thiên nhiên mềm mại trong không gian căn nhà của bạn, làm dịu đi những nét khô khan của kiến trúc đô thị thời hiện đại.

Đàm Bạch Dương

Bài viết về chuyện đổi tên trong lúc chờ đổi bằng lái

Mấy hôm nay trên mạng thấy bà con bàn tán râm ran về chuyện lấy tên Tây gán cho dân Việt liên quan đến phát biểu của một bà Nghị. Không hiểu tại sao bà con có gì mà bức xúc thế, chửi tán loạn lên.
Ừ thì tên do cha mẹ đặt, do mình có thể tự chọn. Cái đó em không bàn. Đấy là quyền tự do mỗi người. Có điều lấy tên đó làm gì, có ích gì cho bản thân hay phù hợp với từng người hay không mới đáng bàn.

Còn nhớ trong cuộc thi cặp đôi hoàn hảo năm đầu. Anh Lê Hoàng có nhận xét về PVM rằng anh chàng này chỉ là lực sỹ hát và tốt nhất nên giữ chất hương đồng gió nội kẻo đua đòi này nọ rồi "rần rần " thành một Mai Cồ Mách lúc nào không hay. Thích cái ý đó lắm vì em cũng suýt lấy tên là Mai Cồ Lâm Lúa.

Năm rồi có đi dự lớp kinh doanh "Bất động sản trên mạng" thấy danh sách diễn giả có bác tên nửa tây nửa ta. Nghĩ bụng chắc là Việt kiều thành đạt về giúp bà con quê mình. Mừng mừng là !

Cảm quan thì mặt rất sáng, dáng rất Men, nhưng được hai câu nhận rõ ngay thổ âm của một vùng duyên hải với lối nói ngọng "l, n" đặc trưng. Tụt hết cả hứng. Lòng tự nhủ lòng phải dẹp bỏ mấy cái định kiến vớ vẩn mà nghe người ta nói. Kết quả bài diễn thuyết cũng khá thú vị. Hết buổi em cũng mua cho mình vài chục cái tên miền liên quan để dùng dần cho đỡ đụng đầu ( tên miền www.caotunglam.com cũng được mua ngay sau hôm đó. May quá không ai thèm mua nên giữ được tên mình, gán vội cho blog này).

Nhủ thôi, giá các vị diễn giả trước khi lên bục cũng đứng trước gương tự cấu véo vài lần để nói sao cho chuẩn. Vừa tôn trọng người nghe vừa được lòng thính giả hơn. Tất nhiên chất lượng nội dung bài diễn thuyết vẫn vô cùng quan trọng.
Nhủ thêm cái nữa : cái gì mới đầu nghe hay chưa chắc đã là hay còn cái gì mới đầu là dở chưa chắc sau này cũng dở.

Rồi thì cái trào lưu tên Tây Tầu Âu Ấn ấy nó cũng gõ cửa nhà mình. Gái lớn nhà mình giờ cũng lấy tên là Stephany Cao. Cú lắm, kẹo lại hỏi.
Bố : dạo này Gái lớn nhể. Vứt béng cái tên bố đặt để lấy tên Tây từ khi nào đấy ?
Gái : bẽn lẽn cười...
Bố: ngộ nhỡ có ai hỏi bố ấp trứng gà mà nở ra trứng vịt thì biết trả lời sao đây Gái ?
Gái : chả ai rỗi hơi hỏi bố thế đâu. Mà ở lớp con các bạn cũng lấy tên Tây hết rồi. Không Toni Tèo thì chí ít cũng phải là Phờ lo ren xi Hĩm,... đại loại thế ạ.
Bố : vậy ra đám đông làm gì thì mình làm theo phỏng con ?

Và gái bắt đầu kể lể một thôi một hồi về ý nghĩa của cái tên mới và chốt lại là vì thích cái ý nghĩa của nó mà lấy dùng.

Bố : hay bố cũng lấy cái tên giông giống thế cho người ta biết mình là bố con nhá. Sê Bát Chiên Lâm chẳng hạn ( cũng có chữ Sờ đầu tiên nhé ).
Gái : hay bố ạ, nghe lạ mà có vẻ là đẹp trai.
Bố : mày nói thế làm bố ngại, không có tí nào là đẹp cả. Ngại chết.
Gái : bố kiếm tên khác vậy .
Bố : tên với người ít nhiều cũng phải có tí liên quan, đấy là bố nghĩ vậy. Bố hay sang Thái vì mê cô Yingluck thế nên bố sẽ lấy tên Thái. Noo nhá,.
Gái : há há...hốc mồm
........
Trong giới chơi cây có thuật ngữ nu nần hoặc u nần để chỉ mức độ gồ ghề quái lạ của gốc cây. Vậy để có ít âm hưởng bonsai với chất nghề nghiệp em lấy tên là Noo Nần Lâm nhể.
Chỉ mong không bác nào vì ngọng mà tặng em hẳn 3 cái L : Lu Lần Lâm là được, không tải nổi đâu ! Em xin cảm ơn lắm.

Thiển ý của mình em thôi : ai thích lấy tên gì thì mặc miễn sao nó vừa với người. Hy vọng chẳng tiến sĩ kinh tế nước ngoài nào lấy tên là Giàng A Lúi Hoàng cũng chẳng ca sĩ nào là Thạch Xà Rông Huy. Riêng em, quanh năm cò vạc với hòn đất cùng củ khoai, em hứa không bao giờ lấy tên Lai Ơ Nen Lâm hay Rô Béc Tô Lúa. "Em mãi là" Hai Lúa hoặc sang hơn tí là Diladen thôi à.

@ Gái lớn : con cứ việc lấy cái tên mà con thích nếu việc đó làm con thấy thoải mái và tự tin hơn với con người của con. Dù có đi đâu, ở đâu kể cả Châu Phi hay xứ Chuột túi, miễn Gái vẫn nhớ là người nhà họ Cao và là con dân đất Việt là được.

Dạo này già đâm nhiễu sự, chờ mãi chẳng đến lượt đổi bằng nên nguệch ngoạc mấy dòng. Các bác đừng chấp nhá.

Cao Tùng Lâm

Hoa lá trong vườn chiều nay

Cắm đầu cắm cổ vào cái vụ thi công hồ cá Koi cho kịp tiến độ, vườn tược chẳng có lúc nào qua được. Mãi mới rảo qua vườn một vòng. Mà khổ, xuống vườn vào cái giờ chẳng giống ai, quên chìa khóa nên lần đầu tiên xuống vườn với vai người lạ. Nghĩa là chỉ đứng ngoài mấy nhà hoa rồi chĩa súng vào bấm lấy mấy kiểu. Mờ mờ ảo ảo qua lưới cứ như thể giữa tiết sương mù trong Xuân vậy.
Bụi Hồng lộc với những đám lá non rực lên trong nắng
Luống Huệ sông Nile (Arapang) vẫn xanh biếc như vậy, dù năm nay có ra muộn hơn mọi năm

Son môi hồng năm nay cũng góp mặt cùng với lũ Son môi đỏ, vàng, cam trong vườn
Hồng hồng bé bé là em - Son môi hồng
Giao duyên hay gì đây !
Dừa cạn rủ trong nhà hoa mờ ảo qua lớp lưới chống côn trùng 

Cây Hải đường hoa vàng năm nay đã thuần hơn
Bất chợt tóm được anh chàng này đang tách quả để lộ ra những đám bông trắng tinh bao lấy hạt. Nhờ lớp bông nhẹ, mỏng này mà hạt được phán tán đi xa hơn.
Những giỏ treo "Con sò" cũng đang vào mùa hoa. 
Cây Ngân hạnh (Bạch quả, Lá quạt) năm nay có mùa nghỉ khá sâu. Bù lại, cây xanh tốt hơn hẳn vài năm trước đó
Huyết nhung Lâm Đồng, sắc hoa làm nhớ đến những chuyến đi đến Tây Nguyên
Cẩm cù Pubycalix lớn vọt
Cẩm cù Hoya royal hawaiian purple với những chiếc lá non với mầu tía đặc trưng. Những cây cẩm cù từ đất Thái đang sinh sôi mạnh mẽ ở đây
Cuối cùng, không thể không ghé qua mỗi lần xuống thăm vườn thời gian gần đây - là đi ngó xem anh chàng này lớn chừng nào. Có chục ngày không ghé mà nay lớn nhanh quá. Đã ra dáng lắm rồi chứ không còn lẽo đẽo đi theo mẹ nữa. Lớn nhanh em nhé.

Ôi mảnh vườn thân thương. Hẹn tuần sau gặp lại.

TungLam Garden

Không đề

Dạo này tuy cũng không bận lắm nhưng lười viết quá. Đầu cứ đặc đặc nên lại càng ngại tệ. Những nội dung dự định viết cho tháng 2 rồi cả tháng 3 cứ lặng lẽ trôi đi và lại trôi đi.
Nay gửi lên đây những lời tâm sự, động viên của bạn đọc như một cách tự khích lệ mình vậy. Qua  một năm viết blog thấy thật nể những bloggers - những người vẫn đều đặn viết không chỉ cho chính họ mà còn cho cả sự kỳ vọng của những độc giả. Họ quả là có kỷ luật chứ không lang bang như cái thằng tôi.

Một sớm tỉnh dậy, như mọi ngày việc đầu tiên trước khi vào việc là lướt qua G+ và FB. Cái gì thật gấp thì trả lời luôn, còn lại thì từ từ để trong ngày. Vậy nhưng sớm đó thật lạ - Một tin nhắn được gửi từ sáng sớm :


" 05:54



Sáng nay em dậy sớm, mở mắt ra là tay đã quờ đến Ipad tìm về cây. (chắc là nghiện mất rồi, hi hi). Lang thang search về cây không khí, rồi lại lạc vào blog của anh. Bấy lâu em chỉ đọc những bài về hoa , mà chỉ có hoa ban công, hoa treo, hoa đang hot mà lờ đi những bài viết cực hay của anh.


06:05


Những hành trình, những cảm nhận qua những bài viết thật gần gũi và bình dị nhưng không hiểu sao lại khiến em nhiều rung cảm vậy. Trời còn chưa sáng hẳn, mà sao em đã hào hứng muốn bắt đầu ngày mới. Cám ơn anh vì tình yêu anh dành cho cây và cho cuộc sống. Hãy cứ đi, cứ cảm nhận và lại chia sẻ anh nhé. "


Cảm ơn em nhé, Người tôi chưa biết tên cũng chưa một lần gặp mặt. Nhưng lúc này chính những dòng cảm xúc chân thành của em là một nguồn động lực lớn để tôi bước tiếp trên hành trình của mình. 

                                        Hành trình Đi là đến !

Diladen

Những bông Hương tuyết

Không rực rỡ kiêu sa cũng không gây ấn tượng với cấu trúc hay độ lớn của hoa - Hoa Hương tuyết quyến rũ người yêu hoa bằng một vẻ ngoài thật bình dị.
Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum

Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum
Hoa Hương tuyết hay Alyssum có cả dạng cây rủ và cây mini trồng thảm. Dù hiện nay người chơi có phần ưa chuộng các loài hoa rủ, riêng tôi vẫn đặc biệt thích Hương tuyết nhỏ xinh. Chỉ với vạt đất bên bông nhà, một lối đi xếp đá dậm bước hay vách đá ven hồ cá Koi đều là những ý tưởng tuyệt vời để trang trí bằng Hương tuyết.
Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum

Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum

Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum
Cấu trúc thân lá mảnh mai, từng cánh hoa nhỏ với những mầu sắc phớt nhẹ trắng, tím hồng tạo nên những hòa sắc mùa Xuân thật đẹp. Hơi chủ quan nhưng có lẽ Hương tuyết  riêng dành cho mùa Xuân của miền Bắc. Trong tiết mưa Xuân, đất trời bảng lảng giao hòa, những gam mầu dịu nhẹ của Hương tuyết với mùi thơm thanh khiết dường như được hòa quyện làm một.
Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum

Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum

Sắc tím hồng phơn phớt như gợi nhớ lại con đường hoa ban tím trên đường Thanh Niên bên Hồ Tây thuở còn đi học. Cứ đến tháng 3 tôi lại trốn học ra đây chỉ để xem hoa ban nở và dõi theo người họa sĩ già cũng cứ đến độ này lại ra đây lưu lại những khoảng tím trên đám lá, trên vạt cỏ non mùa xuân.

Hoa Hương tuyết, hương tuyết cầu, Alyssum

Dù hai loài hoa Ban và Hương tuyết chẳng liên quan gì nhau nhưng mầu tím ấy, mùi hương ấy sao thật gần cũng thật xa. Không có điều kiện để theo đuổi con đường nghệ thuật nhưng thấy cũng thật may vì tự mình có thể tạo ra những mùa Xuân kỷ niệm.

TungLam Garden
www.caycanh.vn

Thảo quế hương chẳng hề giống Phi yến

Năm nay có thử nghiệm trồng hoa Thảo quế hương, ấy vậy nhưng nhiều bạn khi nhìn ảnh vẫn cứ nhầm là Phi yến. Vậy là phải giở kho tư liệu ảnh trong những chuyến ngao du và cả những bức ảnh chụp tại vườn để các bạn tham khảo và so sánh.
thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden
Thảo quế hương hoa kép, hương thơm mát
thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden
Giàn hoa Thảo quế hương xanh mướt từ gốc đến ngọn
thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden

Thảo quế hương có tên khoa học là Mathiola là một chi thực vật có hoa trong họ Cải. Thảo quế có loại cắt cành nhưng loại mình trồng thử nghiệm năm nay là loại trồng chậu - Mathiola incana, dòng Vintage. Cây cao trung bình 30-35cm với chùm hoa kép. Thú vị là hoa có mùi hương thanh mát khá dễ chịu.
thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden
Thảo quế hương hoa đơn
thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden

thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden

thảo quế hương, hoa chậu TungLam garden

Cấu trúc cành hoa của Thảo quế hương hơi giống với Phi yến nhưng hoa Phi yến sở hữu những bông hoa mảnh mai, sang trọng và đài các hơn đúng như tên gọi của nó. Một điểm nhận biết quan trọng giữa 2 loại hoa này đó là cấu trúc lá. Hoa phi yến với lá xẻ thùy rất dễ nhận và thường chỉ có loại cây cao chuyên cho cắt cành.
Hoa Phi yến, hoa chậu TungLam garden
Hoa Phi yến, TLG chụp tạo Triển lãm hoa quốc tế Thượng Hải 2013
Hoa Phi yến, hoa chậu TungLam garden
Thêm 2 ảnh hoa Lupin cũng có cấu trúc hoa lá tương tự
Hoa Phi yến, hoa chậu TungLam garden

Theo như ảnh trong catalog và ảnh trên mạng, hoa Thảo quế cho chùm hoa lớn và khá dầy đặc. Tiếc là Thảo quế của mình chưa kịp nhớn hết, mới chỉ e ấp thì những người yêu hoa đã rước các em về. Đành chờ hình ảnh của bạn đọc để bổ sung thêm vào bộ ảnh hoa Thảo quế hương.

TungLam Garden
www.caycanh.vn

Chào năm mới Giáp Ngọ 2014

Chúc bạn đọc một năm mới 
HẠNH PHÚC - SỨC KHỎE và THÀNH ĐẠT

Chúc cho những điều tốt đẹp nhất sẽ đến với gia đình Quý vị và các bạn.

TungLam Garden

Cảm xúc khi viết bài "Công phu nghề gọt thủy tiên"

Đó là khoảng thời gian cuối năm 1999, chuẩn bị cho Tết con Rồng. Khi đó phòng Thiết kế - Kỹ thuật của Công ty Công viên cây xanh Hà Nội có phát động trong Công ty phong trào gọt Thủy tiên. Anh chị em gọt chơi và để biếu còn tôi thấy hay hay nên cũng mua thêm kha khá củ Thủy tiên để vừa gọt, vừa rút kinh nghiệm và cũng hy vọng có nhiều người mua. Những năm đó truyền thống gọt tỉa Thủy tiên mới được khôi phục lại ở Hà Nội. Số người còn giữ nghề cũng không còn nhiều.
Hướng dẫn gọt thủy tiên cho chị em văn phòng
Có người quen bên Bắc Ninh khi đi cùng tôi trong đoàn tham quan Hội chợ hoa quốc tế Côn Minh (5/1999) biết tôi gọt thủy tiên đã đặt hàng. Yêu cầu của họ rất cao và cũng đúng với tinh thần chơi hoa thủy tiên xưa của các cụ. Họ muốn hoa thủy tiên phải nở đúng vào Giao thừa và sáng mùng Một, như vậy ngày lấy hàng là 28 Tết chỉ có nụ bộp. Năm đó lại là một năm rét tê tái, nhận đơn hàng vừa mừng lại vừa lo. Ngày đấy gia cảnh khá khó khăn, người thân đau yếu nên đó vừa là niềm hy vọng vừa là niềm động viên lớn đối với tôi. Nhưng lo vì thời tiết cũng hơi giống năm nay, nóng lạnh bất thường. 
Nhớ năm đó, ngày đi làm Cty Công viên, về đến nhà là lao ngay vào gọt thủy tiên, hôm nào cũng gọt, dưỡng đến 3,4h sáng. Hai tay tê buốt vì giá lạnh còn người thì đau như dần. Cái này chỉ có ai ngồi gọt thủy tiên trường kỳ mới thấu hiểu được. Đôi tay vì  thế mà bị dao gọt thủy tiên làm sây xước không thương tiếc. Lên giường phải mất 15 phút mới duỗi thẳng được người. Vậy nhưng vẫn luôn vui và hy vọng !

Gần đến ngày lấy hàng, họ vẫn khẳng định thời gian lấy hàng nhưng đúng ngày 28 Tết thì tuyên bố không lấy hàng nữa. Cảm giác với tôi lúc đó là thất vọng, vô cùng thất vọng về những con người quyền cao chức trọng nhưng lời hứa chẳng đáng giá lấy 1 xu. Xen vào đó là cảm giác gần như bất lực. Bất lực vì đã không thể giúp được người thân trong khi họ đang cần mình nhất.

Chính là Ông Bà Nhạc đã lẽo đẽo khuân chở thủy tiên của tôi đi bán rồi đem tiền về cho tôi. Nhưng mãi sau này tôi mới được biết các Cụ tự bỏ tiền đưa tôi, rồi đem hoa đi tặng người thân, bạn bè mà dối tôi là bán giùm tôi. Biết nói sao cho đủ bây giờ ?!

Dẫu vậy năm đó nhà tôi vẫn còn rất rất nhiều thủy tiên, trên gác, dưới nhà ngát một mùi hương .
Một thời gian sau, khi đã bình tâm lại tôi đã viết một mạch bài "Công phu nghề gọt thủy tiên" chỉ trong đúng hai mươi phút. Có lẽ đó là suy nghĩ chất chứa trong lòng tôi về Tình người - Tình đời.

Chưa bao giờ nói ra nhưng bài viết này tôi viết riêng tặng những người thân yêu nhất của tôi - Gia đình của tôi.

Bài viết đã đăng trên Tạp chí Hoa cảnh năm 2001, vài năm sau đó trên Tạp chí Việt Nam Hương sắc và đâu đó trên internet. Nay xin lưu giữ tại đây để giới thiệu một lần nữa với bạn đọc.

Một mùa chơi Thủy tiên lại đến.

Công phu "Nghề gọt thủy tiên"
Hồi nhỏ nghe bố tôi kể chuyện ông tôi chơi thuỷ tiên; trong trí nhớ non nớt lúc đó tôi chỉ mang máng nhớ rằng đây là loại hoa rất đẹp, quý và chơi nó thì thật công phu. Thời bao cấp chơi hoa thuỷ tiên thật là xa xỉ, mà muốn có được củ thuỷ tiên để gọt cũng chẳng dễ dàng gì. Bố tôi đành nâng niu những bát, bình thuỷ tiên mà ông tôi để lại như nhớ đến một thú chơi tao nhã.

Ông tôi chơi “kỹ” lắm. Củ thuỷ tiên mua về được ông tôi ngâm trong nước sạch 2 ngày cho tươi lại để đất bẩn rã ra rồi bóc hết lớp vỏ nâu già để lộ ra thịt củ trắng muốt; ngắt hết các rễ khô và cạo lớp đất cát bẩn cho thật sạch. Sau đó ông xem kỹ lưỡng từng củ để lựa cách gọt và tạo dáng phù hợp nhất cho từng củ. Có củ ông tạo dáng bình rượu, có củ thành ấm trà, lẵng hoa,... Từng nhất dao tỉa chậm rãi nhưng chính xác, hình thù tưởng tượng của mỗi củ thuỷ tiên hiện dần trên bàn tay ông. Việc gọt tỉa này rất quan trọng vì nó giúp cho các giò hoa, lá phát triển tốt hơn theo đúng chiều hướng uốn nắn của người gọt, làm cho tác phẩm được hoàn chỉnh hơn. Công việc tỉ mẩn này đòi hỏi người gọt phải có tính kiên trì, sự khéo léo và óc thẩm mỹ cao. Khi xưa, ông tôi chỉ gọt dăm củ để chơi và để biếu nên mỗi củ được cân nhắc từng ly từng tý chứ không gọt ồ ạt như phần đông bây giờ. Gọt tỉa tạo dáng xong mới chỉ được công đoạn đầu, công đoạn sau cũng quan trọng không kém là thuỷ dưỡng và gọt định hình cho củ thuỷ tiên. Nếu gọt tạo dáng chỉ chiếm ba phần mười công việc thì thuỷ dưỡng và gọt định hình chiếm đến bẩy phần mười công việc. Bởi hoa thuỷ tiên có nở đúng Tết hay không phụ thuộc rất nhiều vào công đoạn sau này.

Nhà tôi ở quê có một cái bể hứng nước mưa dùng quanh năm. Nước hứng trong bể ông tôi vẫn hay dùng để pha trà mỗi sáng và dưỡng thuỷ tiên. Củ thuỷ tiên gọt xong xếp vào bát, bình hoặc vào khay tuỳ từng dáng củ để dưỡng. Mười ngày đầu củ còn rất nhớt nên ông phải thay nước, rửa cầu hoa đến hai lần một ngày, còn về sau mỗi ngày một lần cho đến khi hoa nở kết hợp với gọt định hình. Hoa nở rồi lại phải thay nước hai lần một ngày. Ông tôi bảo phải làm vậy cánh hoa mới trong và hoa nở mới bền.

Có người hỏi “ sao cụ chơi cầu kỳ thế làm gì? Sao không trồng vào cát có phải đỡ nhọc không?” , ông tôi chỉ cười không nói. Ông vốn không thích thuỷ tiên trồng cát, bởi thuỷ tiên trồng cát dù khéo đến đâu cũng không thể so sánh được với thuỷ tiên gọt dưỡng trong nước. Lá, hoa thuỷ tiên gọt dưỡng nước khỏe khoắn, sinh động, uyển chuyển và cực đẹp chứ không bị vống lên như trồng cát. Đặc biệt bộ rễ thuỷ tiên - một trong những yếu tố quan trọng nhất tạo nên một tác phẩm thuỷ tiên đẹp phải dầy, dài, thẳng, nhỏ và trắng muốt, trong suốt chứ không thô, cong queo và thưa thớt như cây trồng cát.

Ông tôi tính toán rất khéo nên hầu như năm nào hoa cũng nở bông đầu tiên vào Giao thừa hoặc chậm lắm là sang sáng mùng một Tết. Qua Tết mấy ngày mà những chiếc “chén vàng đĩa bạc” của ông vẫn còn tinh khôi lắm.

Lớn lên tôi cũng học được cách gọt và dưỡng thuỷ tiên. Mấy năm đầu tôi chỉ gọt chơi và biếu người thân, sau là gọt để bán. Củ thuỷ tiên bây giờ toàn được nhập từ Trung Quốc. Giống thuỷ tiên củ ở ta nay hầu như chắng có ai chơi vì củ nhỏ, giò hoa lại ít. Ngay từ đầu tháng mười một âm lịch, thị trường củ thuỷ tiên đã nhộn nhịp lắm rồi. Cuộc sống bây giờ sôi động hơn, hiện đại hơn nên hình như người ta cũng hối hả hơn, gấp gáp hơn trong cả cách chọn củ, gọt củ và chơi hoa. Số người gọt thuỷ tiên theo lối cũ ở Hà Nội nay không còn nhiều. Đến nay tôi mới chỉ gặp được vài người trên Quảng Bá, làm cẩn thận như thế. Các anh đều được bà cụ thân sinh ra truyền lại mà giữ cho đến nay.

Đa số bây giờ người ta toàn “gọt sơ” hoặc chỉ bóc vỏ nâu, vỏ già rồi giâm vào cát ẩm; gần Tết thấy hoa nở tưng bừng, lá xanh như “bó mạ” là được. Nếu ai rảo qua chợ Bưởi trong những ngày chợ phiên hay những ngày giáp Tết sẽ thấy từng “xô” thuỷ tiên giâm cát bày la liệt. Trông xa thật vui mắt nhưng lại gần xem mà buồn. Có đôi người khôn khéo hơn rũ sạch cát bẩn đi rồi bày vào bình thuỷ tiên để rao “hàng gọt chính hiệu” nhưng người mua chỉ cần tinh ý một chút là biết được đâu là thật giả.

Nói như vậy không có nghĩa là tôi hạ thấp thuỷ tiên trồng cát. Khi xưa các cụ chơi thuỷ tiên cũng tổ chức hội thi đàng hoàng. Thuỷ tiên trồng trồng nước có nhiều giải : một giải Nguyên, một giải Á Nguyên, một giải Đệ tam và mười giải Thiêm thủ. Còn thuỷ tiên trồng cát chỉ được trao hai giải khuyến khích mà thôi. Cũng bởi vậy mà một bình “thuỷ tiên trồng nước đích thực” giá trị gấp nhiều lần thuỷ tiên trồng cát. Người chơi chưa tường tận dễ dẫn đến những ngộ nhận cho rằng thuỷ tiên cũng là một thứ “hàng chợ”.

Nhớ lại năm ngoái, tôi có người quen bên Bắc Ninh đặt hàng thuỷ tiên; họ dặn đi dặn lại phải căn cho hoa nở đúng Giao thừa, mùng Một. Đúng 28 tết là ngày lấy hàng, họ trả lời không lấy nữa làm tôi một phen vất vả. Cả nhà ra sức đem biếu mà vẫn không hết. Thế là năm con Rồng (năm 2000) tôi được chơi thoả thích, trên gác, dưới nhà đâu đâu cũng có thuỷ tiên. Bởi đến ngày đó (28 Tết) thuỷ tiên của tôi chỉ toàn nụ bộp chứ làm gì có hoa. Trong khi đa phần người ta chỉ thích hoa nở từ 27 dến 28 Tết đến ngày 30, mùng 1 đã rộ hết rồi. Mệt mỏi, chán chường tôi tự an ủi dù gì mình cũng có một cái Tết thuỷ tiên thật viên mãn.

Năm nay dù vẫn còn nhiều người đặt, tôi một mực khước từ; chỉ gọt chơi cho mình và biếu người thân những bình thuỷ tiên ưng ý nhất, đẹp nhất như Ông tôi vẫn làm những năm xưa.

Cao Tùng Lâm ( Tạp chí Hoa Cảnh 6/2001).

Ngày mới đã sang, hành trình mới lại tới

Đi nhiều nhưng chưa lần nào thấy bồn chồn như lần này. Có lẽ do mục tiêu của hành trình mới đã có sự thay đổi ngay phút trót dù chuyến đi đã được lên lịch kỹ lưỡng. Đành vậy, rồi sang đó tùy cơ ứng biến có sao !

Đã lâu không viết bài nào, tự cảm thấy có lỗi  với bạn đọc quá. Nhưng bận... cuối năm mà, có cái lý do to đùng để đổ tại. Công việc cuối năm rồi lại đi học, khóa nối khóa. Đích này gần đến lại mờ mờ đích mới ở phía sau. Đoạn đường nối mãi những con đường.

Tháng 3 ở Tây Nguyên
Ngày mới đã sang, hành trình mới lại tới. 
                                                                Cứ đi là sẽ đến . 
                                                                                             Vậy nhé, Diladen.


Diladen